انواع تیرآهن ساختمانی و کاربردهای آن؛ تفاوت تیرآهن IPE، HEB و IPN
تیرآهنها به عنوان ستون فقرات و مقاطع اصلی باربر در سازههای اسکلت فلزی شناخته میشوند. وظیفه اصلی این مقاطع، تحمل و انتقال لنگر خمشی و نیروهای برشی ناشی از بارهای زنده و مرده طبقات به پی ساختمان است. در استانداردهای جهانی و بازار آهن ایران، تیرآهنها به دستههای مختلفی مانند IPE، IPN، و IPB (HEB/HEA) تقسیم میشوند که هر یک ویژگیهای هندسی و ظرفیتهای مکانیکی منحصربهفرد خود را دارند.
۱. تیرآهن معمولی یا نیمپهن (IPE)
تیرآهن IPE (I-Profile European) پرمصرفترین نوع تیرآهن در بازار ایران است و بر اساس استانداردهای قاره اروپا تولید میشود.
- شکل ظاهری: بالهای این تیرآهن از ابتدا تا انتها دارای ضخامت کاملاً یکسانی هستند. اگر از دو سر به آن نگاه کنید، شکل کامل حرف انگلیسی I را تداعی میکند.
- کاربردها: این تیرآهن به عنوان تیرهای فرعی، تیرهای اصلی (شاهتیر)، نعل درگاهها و همچنین خرپاها در ساختوسازهای مسکونی و تجاری کاربرد وسیعی دارد.
۲. تیرآهن بالپهن یا هاش (IPB / H-Beam)
تیرآهنهای بالپهن که به دلیل شباهت به حرف انگلیسی H به تیرآهن هاش معروف هستند، برای پروژههای سنگین و اسکلتهای عظیم فلزی کاربرد دارند.
- تیرآهن HEB (هاش سنگین): دارای بالهای پهن با ضخامت بیشتر نسبت به نوع سبک است و مقاومت فوقالعادهای در برابر بارهای خمشی و فشاری دارد.
- تیرآهن HEA (هاش سبک): ضخامت بال و جان کمتری نسبت به HEB دارد و برای سازههایی که بار کمتری به آنها وارد میشود استفاده میشود.
- کاربردها: به دلیل سطح مقطع بزرگ و توزیع مناسب جرم حول محورهای اصلی، تیرآهن هاش بهترین گزینه برای ستونهای باربر، تیرهای با دهانههای بسیار بزرگ، سدسازی، صنایع نفت و گاز و پتروشیمی است.
۳. تیرآهن باریک یا بال شیبدار (IPN)
این تیرآهن مطابق با استانداردهای قدیمی روسیه و چین تولید میشود و بیشتر در سازههای خاص قدیمی کاربرد داشته است.
- شکل ظاهری: ضخامت بال در تیرآهن IPN یکنواخت نیست؛ بلکه هرچه از جان تیر به سمت لبه بال حرکت میکنیم، ضخامت بال کمتر شده و شیب ملایمی به خود میگیرد.
- ویژگی فنی: به دلیل این شیب هندسی، اتصالات پیچی و جوشی روی این تیرآهنها پیچیدهتر است و نیاز به واشرهای شیبدار مخصوص دارد.
نکات مهم در زمان خرید تیرآهن
- وزن شاخه: وزن تیرآهنهای کارخانجات مختلف با هم تفاوت دارد. برای مثال، تیرآهن ذوب آهن اصفهان به دلیل انطباق کامل با جدول اشتال سنگینتر و استانداردتر بوده و قیمت بالاتری دارد.
- برند کارخانه: برندهایی نظیر ذوب آهن اصفهان، فایکو، آرین فولاد و یزد از مطرحترین تولیدکنندگان ایران هستند.
- سلامت فیزیکی: از خرید تیرآهنهای زنگزده، دارای اعوجاج یا جوشکاریهای کارگاهی در شاخه اصلی خودداری کنید.
شرکت کیان بازرگان هیرسا مرجع رسمی استعلام قیمت روزانه و خرید انواع تیرآهنهای IPE و هاش کارخانجات برتر ایران به صورت مستقیم و بدون واسطه است.